Elias over politiek voor mensen met een auditieve beperking (doven en slechthorenden)

Interviews

Hoe kies je waar je op gaat stemmen bij de verkiezingen? Waar zoek je informatie over de plannen van politieke partijen? En hoe wordt deze informatie toegankelijk voor jou? Daarover vertelt Elias Stuifzand, hij is doof en studeert bestuurskunde. Daarnaast is hij ervaringsdeskundige bij Dovenschap.

Meer over Dovenschap, de belangenbehartiger voor doven en/of gebarentaalgebruikers.

Auditieve beperking in Nederland

In Nederland gebruiken naar schatting ongeveer 60.000 mensen de Nederlandse Gebarentaal. De Nederlandse Gebarentaal is de moedertaal van mensen die doof zijn geboren of al op jonge leeftijd doof geworden zijn. Het is de eerste taal die zij volledig kunnen verwerven, juist omdat het een visuele taal is. Sinds 2021 is dit een officieel erkende taal. In de Wet Erkenning Nederlandse Gebarentaal staat dat de overheid informatie toegankelijk moet maken in NGT.

Interview met Elias

Lachende jongeman met kort blond haar in een zwarte koltrui. Op de achtergrond zijn bomen en gras zichtbaar.

Hoe koos jij een politieke partij toen je voor het eerst ging stemmen?

“De eerste keer dat ik mocht stemmen koos ik voor de politieke partij die Nederlandse Gebarentaal wilde erkennen als officiële taal. Via sociale media volgde ik andere dove mensen die berichten plaatste over de erkenning van Nederlandse Gebarentaal, zo was ik op de hoogte. Dat is nu vijf jaar geleden. Ik ben altijd al geïnteresseerd in politiek en ben in 2021 ook vrijwilliger geweest bij een stembureau in Groningen. Het was erg leuk om dan met andere dove mensen in hun eigen taal te kunnen communiceren, het helpt om te zorgen dat ze gaan stemmen.”

Hoe zoek je nu informatie voor verkiezingen?

“Voor mij is een televisiedebat niet goed te volgen. De ondertiteling loopt ver achter, of klopt niet goed. Ook mis ik dan de intonatie, de toon waarop het gezegd wordt. Ik weet niet of een tolk Nederlandse Gebarentaal (NGT bij een debat zin zou hebben, want als er één tolk is, dan blijft het vrij plat. Misschien dat 2 tolken een optie zou zijn, dan zie je echt een discussie tussen mensen. Maar dat wordt dan wel weer ingewikkelder als er meerdere politici met elkaar debatteren.”

“De politiek volg ik vooral via het nieuws en zo krijg ik belangrijke besluiten en ontwikkelingen mee. En ik doe zelf altijd wel een stemwijzer. Omdat ik goed kan lezen is dat voor mij geen probleem. Veel dove mensen, zo’n 70%, hebben moeite met lezen. Zij gaan bij hun stemkeuze vaker uit van wat mensen om hen heen stemmen. Ze zullen sneller op partijen stemmen die een vertaling naar Nederlandse Gebarentaal (NGT) laten maken, alleen al omdat ze zich daardoor gezien voelen. Het zou goed zijn als alle partijen een NGT-vertaling laten maken. Dan kunnen dove mensen ook goed de verschillen tussen partijen begrijpen en een keuze maken die bij hun opvattingen past.”

Wat wil jij teruglezen in plannen van politieke partijen?

“Ik kijk zelf vooral naar wat politieke partijen zeggen over onderwerpen die leven in de dovengemeenschap. Zoals opvattingen over Nederlandse Gebarentaal, het onderwijs voor doven en toegang tot werk. Daarnaast kijk ik ook naar algemene onderwerpen zoals standpunten op het gebied van klimaatverandering, werk en onderwijs.”

Heb je een tip voor politici?

“Zorg dat je vertaling in Nederlandse Gebarentaal goed vindbaar is en borg de kennis over toegankelijkheid – ondertiteling en Nederlandse Gebarentaal – binnen je partij. Het is daarnaast mooi als politici zelf wat leren gebaren. Bijvoorbeeld het gebaar voor goedemorgen. Als je dat laat zien, dan maak je het zichtbaar. Dat heeft twee functies: je zorgt voor meer toegankelijkheid én voor meer verbinding met dove mensen. Want door gebaren te gebruiken voelen dove mensen zich meer gezien en betrokken. Je laat zien dat je ze belangrijk vindt. Bij de erkenning van Nederlandse Gebarentaal was er een filmpje van Rob Jetten van D66 op Instagram waarop hij wat gebaren gebruikte. Dat geeft een gevoel van verbinding.”